21.11.2026
Til Öz Qq Yozuv Кирилл Lotin
Reklama banneri
Harf ölçami Rang Rasmlar
21.11.2026, 12:16
Jamiyat 👁 906

1945-yilgi Moskvada ötkazilgan Ğalaba paradining iştirokçilarida biri Amudaryoda tuğilgan

1945-yilgi Moskvada ötkazilgan Ğalaba paradining iştirokçilarida biri Amudaryoda tuğilgan

... Uruşni eslaş oğir, umuman, öşa yillarda kişini quvontiradigan voqealar oz bölgan. Deyarli barça oilalarga kulfat oralagan davrlar. Öşa suronli kunlar dahşatini his qila olsam-da, qiziquvçanligim sababli Ikkinçi jahon uruşi Ğalaba paradi iştirokçisi, I, II, III darajali  Uluğ “Vatan uruşi” ordenlari sohibi, Xolimbeg qişloğining fidoyi farzandi, amakim Madamin Rajabovni uruş xotirlalaridan gapirib berişga undadim. Uning hikoyasiga Siz ham quloq tuting:

– Bolaligim qiyin keçgan. Uni quvonib gapirib berolmayman. Lekin padari buzrukvorimiz Rajabboy ota biz farzandlarini ilmga, maʼrifatga qiziqtirgan  inson edi. Özi savodsiz bölib, katta er egasining qölida işlasa-da, bizlarning şu yöldan ketişimizni istamadi.

Şu bois, oldin boşlanğiç maktabda, söngra maktab-internatda saboq oldim. Öqişni bitkazgaç, muallimlik qila boşladim. Falakning gardişini qarangki, otam jamoalaştiriş yillarida şirkat xöjaligi raisi, söng uzoq yillar irrigator-mirob bölib xizmat qilgan.

Volidai muhtaramam Saodat aya töğrisida eng yorqin xotiralarni yuragimda saqlab kelaman. Mehnatkaş, muşfiq, mehribon, jafokaş ayol timsoli onamda mujassam edi.

Onam uruş yillarida mendan qora xat kelganida yuragi doş berolmagan. Maşʼum xatni öqib, şu joyning özida bu dunyoni tark etgan. Öşa xatni körsatişmaganida nima bölardi, axir men tirikman-ku, deb hayqirgim keladi baʼzan.

... Meni dastlab uruşga olişmadi. “Öqituvçisan, sen front ortiga keraksan”, deyişdi. 1942-yilning iyunigaça maktabda işladim. Nihoyat, şu yilning kuzida biz tengi yoşlarga ham navbat etib keldi. Frontga otlandik. Buxoroda qisqa fursatli tayyorgarlikdan söng asosiy janglar çiziğiga etib keldik. Bu paytda nemis faşistlar Moskva ostonalariga yaqinlaşib qolgan edi.

Biz qatnaşgan Kalinin fronti mustahkam istehkomga ega, duşmanning hamlasini qaytara oladigan oldingi marrada edi. Bir kuni menga “til” olib keliş vazifasi topşirildi. Yoşman, quvvat bor. Şeriklarim bilan faşist ofitserini asir qilib tutib, olib kelayotganimizda otişma boşlandi. Men tösiq bölib, duşmanning ötişiga yöl qöymadim. Lekin ablahlar meni yaralaşdi. Tutib kelgan asirimiz qimmatli maʼlumotlar berdi.

Bu voqea  dovruği butun 1131-öqçilar polki böylab yoyildi. Afsuski, bu paytda gospitalda edim. 1942-yilning 16-noyabridan 1943-yilning 23-yanvarigaça davolandim. Soğayib çiqqaç, 155-maxsus Moskva diviziyasiga yuborişdi. Keyin esa saralangan bölinmada “Kursk xalqasi” olişuvida qatnaşdim. Xalqadagi mislsiz hayot-mamot kuraşidagi jasorati uçun bir guruh jangçilar qatorida meni ham birinçi darajali “Uluğ Vatan uruşi” ordeni bilan mukofotlaşdi.

Uruşda nimalar bölmaydi. Uruş odam, şahar tanlamaydi. Qança şaharlar vayron böldi, köz oldimda qança quroldoş döstlarimning joni uzildi. Bularni söz bilan taʼriflaşning özi qiyin. Qirq yil qiron kelsa ham, ajali etmagan ölmaydi, deganlari rost. Bir gal faşist röparamdan çiqib, pistoletdan öq uzmoqçi böldi, otilmay qoldi. Orqadagi quroldoş döstim meni muqarrar ölimdan saqlab qoldi, duşmanni er tişlatdi.

Behuşlikdan xiyol özimga kelganimda, şifokorning “özbekning qonini quy”, deganini elas-elas eslayman. Ular meni şu yöl bilan saqlab qolişgan.

Menga 1945-yilning 24-iyunida Moskvada ötkaziladigan Ğalaba paradida özim jang qilgan Transilvaniya polkining bayroğini kötarib ötişni topşirişdi. Öşa daqiqalarda qanday hayajonlanganimni söz bilan ifodalaşim qiyin.

... Uruşdan 1946-yilning oktyabr oyida qaytib keldim. Yana muallimlik faoliyatimni davom ettirdim. Keyinçalik jamoa xöjaligida partiya taşkiloti kotibi vazifasida işladim. 1947-yil Moskvada 9 oylik öquv kursida malaka oşirib kelganimdan söng, bir oz işlab, 1949-1951-yillarda Toşkent oliy partiya maktabida öqidim. 1955-yildan boşlab yuqori rahbarlik lavozimlarida işlay boşladim.

Vaqt – uçqur ot. Mana, öşa yillar ham tarixga aylandi. Baʼzan xayol surib, qaysi yuqori vazifalarda işlaşdan qatʼiy nazar, odamlarni rozi qila oldimmi, oğirini engil qilişga kömaklaşdimmi, degan öylar girdobiga tuşib qolaman. Balki keksalikdir, odam bunday paytlarda birga işlagan döstlarini, elkadoşlarini soğinib qolarkan.

Gohida bevaqt ötgan quroldoşlarimni, yaqin döstlarimni, onaizorimni eslaganda yuragimni alam örtaydi, közlarimga yoş quyiladi. Ularning pok ruhlari oldida hamişa taʼzimdaman.

Şukrki, bugun baxtiyor, dorilomon zamonda yaşayapmiz. Bu kunlarga etganlar bor, etmaganlar bor. Mustaqilligimizga köz tegmasin! Bu kunlarning qadriga etiş kerak. Farzandlarimizga, avlodlarimizga har daqiqada ogoh turiş, yurtimizni ğarazli kuçlardan asraş töğrisida aytib turişimiz lozim. Özbekiston – jannatmakon yurt. Qöşiqda kuylanganidek, bunday yurt yana qaerda bor? Uning koriga yaraş, nufuzini tobora oşiriş, boyligiga boylik, çiroyiga çiroy qöşiş, asl fuqarosi böliş har birimizning farzandlik burçimizdir.

Eng muhimi, dunyoda tinçlik, barqarorlik bölsin! Alloh yurtimiz taraqqiyotini bardavom, xalqimiz ahilligini mustahkam aylasin. Biz keksa avlodning dildagi niyatimiz, duodagi tilaklarimiz ana şu...

Muallifdan: Hozir amakim Toşkent şahrida istiqomat qiladi, tabarruk  97 yoşdalar. Uning yurtimiz tinçligi yölida körsatgan qahramonliklarini tinglab, şunday uluğ insonning jiyani ekanimdan doimo faxrlanib yuraman.

Inobat RAJABOVA, 17-sonli maktabning ona tili va adabiyot fani öqituvçisi.

 

🎬 Videogalereya Barçasi →
BIR VATAN, BIR EL, BIR BAYROQ! AMUDARYoDA BAYROQ ESTAFETASI KÖTARINKI RUHDA DAVOM ETDI ▶ BIR VATAN, BIR EL, BIR BAYROQ! AMUDARYoDA BAYROQ ESTAFETASI KÖTARINKI RUHDA DAVOM ETDI 16.11.2026 «Ilğor fermerlar klubi» aʼzolari uçun dala seminarlari ötkazildi ▶ «Ilğor fermerlar klubi» aʼzolari uçun dala seminarlari ötkazildi 16.11.2026 Bolajonlarga yöl harakati qoidalari haqida maʼlumotlar berildi ▶ Bolajonlarga yöl harakati qoidalari haqida maʼlumotlar berildi 13.11.2026 Sayyor qabulda 12 ta murojaatdan 10 tasi ijobiy hal etildi ▶ Sayyor qabulda 12 ta murojaatdan 10 tasi ijobiy hal etildi 13.11.2026 Amudaryo tumanida SEO va JS bölimining yangi binosi foydalanişga topşirildi ▶ Amudaryo tumanida SEO va JS bölimining yangi binosi foydalanişga topşirildi 12.11.2026 Amudaryolik nuroniylar mini futbol böyiça örtoqlik uçraşuvida ğolib çiqdi ▶ Amudaryolik nuroniylar mini futbol böyiça örtoqlik uçraşuvida ğolib çiqdi 12.11.2026 49-sonli boğçada ekologik tarbiyaning amaliy metodikalari namoyiş etildi ▶ 49-sonli boğçada ekologik tarbiyaning amaliy metodikalari namoyiş etildi 12.11.2026 Örta qalʼa ovulida xotin-qizlar bilan profilaktik uçraşuv ötkazildi ▶ Örta qalʼa ovulida xotin-qizlar bilan profilaktik uçraşuv ötkazildi 12.11.2026 65-sonli maktabning yangi binosi foydalanişga topşirildi ▶ 65-sonli maktabning yangi binosi foydalanişga topşirildi 11.11.2026 Amudaryo tumanida kuzgi şudgorlaş işlarini sifatli taşkil etişga alohida eʼtibor qaratilmoqda ▶ Amudaryo tumanida kuzgi şudgorlaş işlarini sifatli taşkil etişga alohida eʼtibor qaratilmoqda 10.11.2026 45-sonli boğçada «Jajji ekologlar» amaliy seminari bölib ötdi ▶ 45-sonli boğçada «Jajji ekologlar» amaliy seminari bölib ötdi 10.11.2026 Aholi salomatligi — oliy qadriyat ▶ Aholi salomatligi — oliy qadriyat 09.11.2026 Amudaryo tumanida kuz-qiş mavsumiga tayyorgarlik işlari örganildi ▶ Amudaryo tumanida kuz-qiş mavsumiga tayyorgarlik işlari örganildi 09.11.2026 Jismoniy tayyorgarlikdan ötgan çaqiriluvçilar harbiy qism vakillari bilan suhbatlaşdi ▶ Jismoniy tayyorgarlikdan ötgan çaqiriluvçilar harbiy qism vakillari bilan suhbatlaşdi 09.11.2026 Qöriqlaş xizmati — aholi osoyiştaligi va mulk daxlsizligining kafolatidir ▶ Qöriqlaş xizmati — aholi osoyiştaligi va mulk daxlsizligining kafolatidir 06.11.2026 AMUDARYoDA “YaŞIL MAKON” LOYIHASI DOIRASIDAGI IŞLAR IZÇIL DAVOM ETMOQDA ▶ AMUDARYoDA “YaŞIL MAKON” LOYIHASI DOIRASIDAGI IŞLAR IZÇIL DAVOM ETMOQDA 06.11.2026 Boğça tarbiyalanuvçilari uçun ekologik tarbiya metodikalari namoyiş etildi ▶ Boğça tarbiyalanuvçilari uçun ekologik tarbiya metodikalari namoyiş etildi 05.11.2026 Amudaryo tumanida içki işlar organlari xodimlarining kasb bayrami keng nişonlandi ▶ Amudaryo tumanida içki işlar organlari xodimlarining kasb bayrami keng nişonlandi 05.11.2026 Mehnat yarmarkasida 29 nafar fuqaro doimiy işga joylaştirildi ▶ Mehnat yarmarkasida 29 nafar fuqaro doimiy işga joylaştirildi 05.11.2026 Olis ovullardagi maktablarda «Kitobxon yoşlar» klublari taşkil etiladi ▶ Olis ovullardagi maktablarda «Kitobxon yoşlar» klublari taşkil etiladi 04.11.2026 Yöllarning qiş mavsumiga tayyorligi joyida örganildi ▶ Yöllarning qiş mavsumiga tayyorligi joyida örganildi 04.11.2026 Amudaryo tumanida harbiy prokuratura sayyor qabuli va mehnat yarmarkasi ötkazildi ▶ Amudaryo tumanida harbiy prokuratura sayyor qabuli va mehnat yarmarkasi ötkazildi 04.11.2026 Amudaryo tumanida kuzgi mavsumda 829 ming köçat ekiladi ▶ Amudaryo tumanida kuzgi mavsumda 829 ming köçat ekiladi 03.11.2026 Amudaryo tumanida maʼnaviy-maʼrifiy işlar samaradorligi, mavjud muammolar muhokama qilindi ▶ Amudaryo tumanida maʼnaviy-maʼrifiy işlar samaradorligi, mavjud muammolar muhokama qilindi 02.11.2026 HARBIY XIZMATÇILAR UÇUN KASB-HUNAR TAʼLIMI KURSLARI YaKUNLANIB, SERTIFIKATLAR TANTANALI TOPŞIRILDI ▶ HARBIY XIZMATÇILAR UÇUN KASB-HUNAR TAʼLIMI KURSLARI YaKUNLANIB, SERTIFIKATLAR TANTANALI TOPŞIRILDI 02.11.2026 Qonunçilikdagi ayollar va bolalar huquqlari himoyasiga oid normalar tuşuntirildi ▶ Qonunçilikdagi ayollar va bolalar huquqlari himoyasiga oid normalar tuşuntirildi 31.10.2026 Aholiga sifatli içimlik suvi yetkazib beriş borasidagi kamçiliklar bartaraf etilmoqda ▶ Aholiga sifatli içimlik suvi yetkazib beriş borasidagi kamçiliklar bartaraf etilmoqda 31.10.2026 Jajji ekologlar tabiatni asraş böyiça dastlabki tuşunçalarga ega bölişdi ▶ Jajji ekologlar tabiatni asraş böyiça dastlabki tuşunçalarga ega bölişdi 31.10.2026 10 oy davomida Qoraqalpoğiston böyiça 39 ta holatda içimlik suvi körsatkiçlari belgilangan talablarga javob bermasligi aniqlandi ▶ 10 oy davomida Qoraqalpoğiston böyiça 39 ta holatda içimlik suvi körsatkiçlari belgilangan talablarga javob bermasligi aniqlandi 30.10.2026 1-sonli maktabda Özbek tili bayrami nişonlandi ▶ 1-sonli maktabda Özbek tili bayrami nişonlandi 26.10.2026