1-apreldan boşlab sud hujjatlari va boşqa organlar hujjatlarini majburiy ijro etiş jarayoniga mediatsiya instituti joriy etiladi
Özbekiston Respublikasi Prezidentining 12.03.2019-yilgi
“Sud hujjatlari va boşqa organlar hujjatlarini ijro etiş samaradorligini yanada oşiriş çora-tadbirlari töğrisida”gi
PQ-4236-sonli Qarori bilan ijro tartib-taomillarini yanada soddalaştiriş, sud hujjatlari va boşqa organlar hujjatlarini sözsiz va öz vaqtida ijro etişni taʼminlaş, jismoniy va yuridik şaxslarning huquqlarini samarali himoya qiliş, ularga har tomonlama qulayliklar yaratiş hamda ijro işi yurituvida sansalorlikka çek qöyiş nazarda tutilgan.
Xususan, joriy yilning 1-apreldan boşlab sud hujjatlari va boşqa organlar hujjatlarini majburiy ijro etiş jarayoniga mediatsiya instituti joriy etiladi. Bunda undiruvçining arizasi böyiça 15 kundan köp bölmagan muddatga ijro işi yuritiş töxtatib turiladi. Tomonlar örtasida ijro işining har qanday bosqiçida mediatsiya tartib-taomilini amalga oşiriş natijalari böyiça ijro predmetiga doir kelişuv rasmiylaştirilgan hollarda davlat ijroçisi ijro işi yuritişni tugatadi. Jarayonga davlat ijroçisi va davlatning boşqa organlari vakillarining aralaşuvi taqiqlanadi.
Xöş, Mediatsiya sözining manosi nima?
Rimliklar bahs-munozaralarni hal qiluvçi mutaxassislarni «medium»-«vositaçi» sözi bilan ifodalaşgan. Umuman aytganda, bahs-munozaralarni uçinçi betaraf tomon iştirokida tartibga solişga doir huquqiy texnologiya. Uşbu yönaliş özining maʼlum bir şartlari va tamoyillariga ega. Masalan: tomonlarning teng huquqliligi; ixtiyoriylik;
özaro hurmat; konfidentsiallik; jarayonning şaffofliligi; mediatorning xolisligi demakdir.
Endilikda, 1-iyundan boşlab ijro işi yuritişni qözğatiş töğrisidagi masala ijro hujjati kelib tuşgan vaqtdan boşlab 1 iş kuni içida hal etiladi. Ijro harakatlarini amalga oşirişga tösqinlik qiluvçi holatlar mavjud bölsa, qarzdorning arizasiga köra yoki davlat ijroçisining öz taşabbusiga köra ön beş kun muddatga köpi bilan ikki marta keçiktiriladi. Ijro harakatlarini bajarişda yuzaga kelgan masalalarni tuşuntiriş uçun davlat ijroçisi tomonidan tayinlangan mutaxassis ijroçining qarori bilan tanişgan kundan boşlab ön beş iş kuni içida yozma xulosa taqdim etişga majbur ekanligi belgilandi.
Şuningdek, 1-oktyabrdan boşlab Özbekiston Respublikasi Boş prokuraturasi huzuridagi Majburiy ijro byurosi ijro hujjatlarining yagona elektron bazasini yuritişi va unga tegişli maʼlumotlar bazasi tizimlari bilan integratsiya qiliş yöli bilan quyidagilar kiritib borilişi belgilandi:
- ijro organlari yurituviga kelib tuşgan barça ijro hujjatlari;
- maʼmuriy huquqbuzarlik töğrisidagi işlarni körib çiqişga vakolatli organlar (mansabdor şaxslar) tomonidan solingan va undirilgan maʼmuriy jarimalar haqidagi maʼlumotlar.
Undiruvçi yoki qarzdorning elektron poçtasi yoki telefon (mobil) raqami haqidagi maʼlumotlar mavjud bölgan taqdirda, ijro işi yuritişni qözğatiş töğrisidagi xabarnoma uning jönatilganligi va qabul qilinib olinganligi faktlarini qayd etiş imkonini beruvçi maxsus avtomatlaştirilgan tizimdan foydalangan holda elektron poçtaga yoki mobil aloqa vositalari orqali qisqa xabar (SMS) körinişida yöllanadi.
Bundan taşqari, 1-oktyabrdan Majburiy ijro byurosi rasmiy veb-saytida bepul asosda ijro harakatlari amalga oşirilişining avtomatlaştirilgan monitoringi böyiça davlat interaktiv xizmati körsatiş tizimini joriy etiş topşirildi va bu xizmatlar Özbekiston Respublikasi Yagona interaktiv davlat xizmatlari portali orqali ham körsatilişi belgilandi.
Şu bilan birga, bir oy muddatda Majburiy ijro byurosiga şartnoma-vositaçilik asoslarida sotişga topşiriladigan mol-mulkni internet-dökonlar orqali sotiş tartibini joriy etiş töğrisidagi takliflarni kiritiş vazifasi qöyildi, yaʼni:
- Elektron tijorat iştirokçilarining milliy reyestriga kiritilgan, tovarlar harakatini monitoring qilişning elektron tizimini joriy etgan va tovarlarni xaridorga yetkazib beriş uçun zarur logistika imkoniyatlariga ega bölgan tadbirkorlik subʼektlarini keng jalb qiliş;
- mol-mulkni mobil ilovalar va elektron tölov tizimlari orqali xarid qiliş imkoniyatini yaratiş;
Alohida aytib ötiş joiz, mazkur Qarorning 9 bandida Boş prokuraturaga sud hujjatlari va boşqa organlarning hujjatlarini ijro etiş sohasidagi, şuningdek, ularning töğridan-töğri amal qilişini taʼminlaş borasidagi protsessual normalarni tizimlaştirişni nazarda tutuvçi Özbekiston Respublikasining Ijro işini yuritiş töğrisidagi kodeksi loyihasini işlab çiqiş va belgilangan tartibda Özbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunçilik palatasiga kiritişi;
- manfaatdor idoralar bilan birgalikda uç oy muddatda sud tomonidan maʼmuriy jarimaga tortiş holatlaridan taşqari, maʼmuriy jarimaga tortiş töğrisidagi qarorlarni ijro etişning soddalaştirilgan tartibini joriy etiş: huquqbuzarga qaror topşirilgan sanadan boşlab 15 kun içida 70 foizini ixtiyoriy ravişda tölagan taqdirda, uni qolgan summani tölaşdan ozod etişning soddalaştirilgan tartibini joriy etiş haqidagi takliflarni Özbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasiga kiritiş vazifasi topşirilgan.
Quyidagi holatlarda, maʼmuriy jarimaga tortiş töğrisidagi qaror ustidan şikoyat qilinganda yoki protest keltirilganda;
maʼmuriy jazo qöllanilganidan keyin bir yil davomida xuddi şunday huquqbuzarlik takroran sodir etilganida;
jarimaga tortiş töğrisidagi qarorlarni ijro etişning soddalaştirilgan tartibi qöllanilmasligi belgilangan.
U.S.Abdiyev, Majburiy ijro byurosi Qoraqalpoğiston Respublikasi boşqarmasi boşliği örinbosari 2-darajali yurist
A.B.Yesnazarov, Majburiy ijro byurosi Amudaryo tuman bölimi boşliği örinbosari 1-darajali yurist.

▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶