Fizika taʼlimida yangi pedogogik texnologiyalarning ahamiyati
Yurtimizda taʼlim sohasida tub özgarişlar sodir bölmoqda va bu sohada yangidan-yangi islohotlar olib borilmoqda. Umumiy örta taʼlim öquv fanlari dasturlari, öquv adabiyotlari butunlay yangidan qayta işlab çiqildi va kerakli özgartirişlar kiritildi. Jumladan fizikani öqitiş uslubida ham qator tajribalar töplandi va fanni öqitişda yangi pedogogik texnologiyalar joriy qilindi.
Fizika taʼlimida yangi pedagogik texnologiyalardan foydalaniş yaxşi natija beradi. Çunki fizika fanini faqatgina darslikdan öqib, yoki öqituvçining maʼruzasini tinglab örganiş muşkul. Taʼlim oluvçilarda yetarli darajada bilim va könikmalar şakllanişi uçun ular tegişli hodisa va qonuniyatlar böyiça öz mustaqil fikrlarini bildirişlari, öqituvçi yoki boşqa öquvçilar bilan fikr almaşişlari lozim böladi. Darsda örganiladigan mavzuning mazmunini inobatga olgan holda, öquvçilardan kiçik guruhlar taşkil etiş, interfaol metodlardan foydalaniş, körgazma qurollari, taqdimotlar, slaydlar, multimedialardan foydalanib, darsni taşkil qila oliş dolzarb sanaladi.
Bugungi kun fizika öqituvçisi oldida turgan dolzarb muammolardan biri taʼlimning zamonaviy texnologiyalarini loyihalaş va uni öqitiş amaliyotida qöllaşdir. Fizika öqituvçisi öquvçilarga fizika fanidan zaruriy bilimlarni beribgina qolmay, ularda fanga nisbatan qiziqiş uyğota olişi kerakki, natijada bu sohada yaxşi mutaxassis, yetuk kadrlar yetişib çiqişiga erişilsin.
Hozirgi kunda dunyoning köplab rivojlangan mamlakatlarida öquvçilarning ilmiy faoliyatini, ijodkorligini oşiruvçi va şu bilan bir qatorda taʼlim-tarbiya jarayoninig samaradorligini kafolatlovçi yangi pedagogik texnologiyalarni qöllaş borasida katta tajriba töplangan. Şu tajriba asosini taşkil qiluvçi metodlar interfaol metodlar nomi bilan yuritilib, bu metodlarni dars jarayoniga qöllay biliş bugungi zamon fizika öqituvçisi zimmasiga yuklatilgan yuksak vazifadir.
Fizika fan sifatida ötilgan vaqtdan boşlab fanning maʼlumotlar bazasi köpayib, katta hajmni taşkil etmoqda va u yuqori tezlikda yil sayin boyib boryapti.
Şu sababdan fizikani ötiş jarayonida faqat zaruriy axborotlarnigina tanlab oliş va öquvçining özlaştiriş qobiliyatlariga mos holda maʼlumotlar hajmini miqdoriy ölçamga keltiriş zarur.
Interfaol metodlarning turi va körinişi kundan-kunga ortib, özgarib bormoqda. Ijodkor öqituvçi bu metodlardan dars jarayonida unumli foydalana olişi fizika taʼlimining porloq kelajagini belgilaydi. Dars jarayonlarida qöllanadigan interfaol metodlar - “klaster”, “aqliy hujum”, “fikriy hujum”, “qarorlar şajarasi”, “qora quti”, “skarabey”, “baliq skeleti”, “nafis arra”, “yumaloqlangan qor öyini”, “muzyorar”, “nilufar guli”, “davra suhbati”, “BxBxB”, “Venn diagrammasi”, “zakovatli zukko”, “zig-zag” strategiyasi, “insert” strategiyasi, ”nima uçun?”, “qanday?” iyerarxik modellari va h.k.lar taʼlim samaradorligini oşirişga xizmat qilib kelmoqda.
Hozirgi davr öqituvçisining ötgan har bir darsi boşqa darsdan farq qilişi kerak. Darsni yangi pedagogik texnologiyalar, axborot vositalari, körgazma qurollari asosida taşkil qilsak, bu dars qiziqarli, sifatli çiqadi va taʼlim samaradorligi kafolatlanadi.
Qolaversa, öquvçilarni muayyan mavzular bilan boğliq bölgan öquv muassasalari, labaratoriya inşootlari, elektr stansiyalari kabi joylarga sayohatga olib çiqiş, fizika keçalari uyuştiriş, öquvçilar örtasida bellaşuvlar taşkil qiliş va bu tadbirlarni namunali ötkaza oliş fizika öqituvçisidan ijodkorlikni, pedagogik mahorat egasi bölişni talab etadi.
Vahobjon Davletov,
36-sonli maktabning Fizika fani öqituvçisi.

▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶