21.11.2026
Til Öz Qq Yozuv Кирилл Lotin
Reklama banneri
Harf ölçami Rang Rasmlar
21.11.2026, 15:39
Jamiyat 👁 880

ZABARJAD KITOB

ZABARJAD  KITOB

– Yangi kitoblar keldi, – deb qoldi “Jayxun ilhomlari ” NNT raisi A.Nafas.

Bordim. Tilla hal bilan “To quyoş soçgayki nur” deb taniş misra bilan nomlangan kitobni kördim va:

– Oltin kitob obkebsiz-da, – dedim muqovaga işora qilib.

– Oltini içinda, ustoz, içinda, bir öqing hali...

Uyga keldim-u, öqişga kirişdim. Zamonamiz adabiyot darğalari naşrga tayyorlagan, taqriz qilgan maqolalarni öqiganim sayin, biridan-biriga ötganim sayin...

Siz Erkin Vohidov asarlarini, jumladan, “Özbegim” qasidasini öqigansiz-a, yana bir öqing, söngra Xurşid Davronning uşbu kitob (“To quyoş soçgayki nur”)dan olgan taassurotini öqing, ana şunda körasiz, şunda his qilasiz yurtdoşingizdan ğurur, faxr tuyğusi qanday bölişini!

Siz özingizning millatparvar (millatçi emas!), vatanparvarligingizni taftiş qilib körmoqçimisiz?! Çet ellik özbeklarning ham qalbini junbuşga solgan “Özbegim”ni öqib, eşitib köring! Agar yuragingiz “jiz-z” etmasa, Siz Özbekistonda yaşasangiz-da, özbekistonlik emassiz, pasportda millatingiz “özbek” bölgani bilan qalbingiz özbek emas! Yoki “Inson” qasidasini, “Özbek Navoiyni öqimay qöysa” şeʼrini öqing – qolganini gapirmayoq qöyayin...

“Özbegim” çiqqaç, sevimli domla Omonulla Madayev aytganidek: “Döppi kiyganda ğoz yuriş, gerdayib özbekligini körsatiş odatga aylandi”. (Men 1992-yili onam vafotidan keyin döppi kiyganman. Ha, Xitoy qişloğida birinçi bölib. Sal ilmoqli gap qilganlarni “Özbegim”dan, Muhammad Yusufning “Döppi kiymay qöydi odamlar”idan iqtibos keltirib, mot qilardim).

Erkin Vohidov ijodi va özbek adabiyoti böyiça juda çuqur tadqiqotlar olib borgan Vali Savaş Yelok (Turkiya. Gazi universiteti. Fan doktori, professor): “Şeʼrning (“Özbegim”) ohanrabosi bilan birga, undan ham qiziq tarafi şu ediki, auditoriyani töldirib ötirgan yetmiş beş talabaning barçasi (Turkiya universitetida!) heç ovoz çiqarmay bu şeʼrni tinglagan, şeʼr tugagandan keyin esa mehmonimiz (E.Vohidov)ni tik turib olqişlagan edi”, – deydi.

Akademik Matyoqub Qöşjonov, Ahmadjon Meliboyev, Sultonmurod Olim, Abduğafur Rasulovlarning salobatli fikrlari ona tilimizga bölgan muhabbat, ğurur tuyğularini şakllantiradi. Şoirga tahsinimizni toblaydi. Şeʼrlardagi ilmiy muşohadalar esa olimlarni ham hayratga soladi, faoliyatlarida insoniylikni mezon qilib olişga undaydi.

“... har qanday tilning yuksalib, rivojlanişini taʼminlaydigan eng muhim omillardan biri xalqning öz tiliga bölgan sadoqati, muhabbati bilan birgalikda kundalik hayotda qöllanişidir”, – deb Husayn Baydemir (Turkiya. Arzirum. Otaturk universiteti. Fan doktori, professor) Erkin Vohidovning bu boradagi buyuk amaliy xizmatlariga tahsin aytadi.

Şuhrat Rizayev, Naim Karimov, Ibrohim Ğafurov, Umarali Normatov kabi zabardast olimlar ehtiromi, Sirojiddin Sayyidning vazmin hayajoni sizni jöşqin hayajonga soladi, fikrdoş bölasiz. Şoir surati va siyrati haqida uning şaxsiga va ijodiga beqiyos muhabbatni Azim Suyun, Oşiq Erkin, Matyoqub Qöşjonov, Ozod Şarafiddinov, Tohir Malik oçgan sirlardan anglaysiz. Bu maqolalarni beparvo öqiy olmaysiz. “Faqat avliyoqalb odamgina inʼom qilingan dökon töla tilloni olişdan köra odamiylik tillosini – juvonmardlikni afzal köradi”, – deysiz!

Şoirning şaxmatsevarligi haqida bir çimdim bilmoqçi bölsangiz, Omon Matçonning şeʼri, Nosir Muhammadning, Şodmon Otabekning esdaliklari şu kitobda. Nega şeʼriyatdagi mubolağa-yu, “yolğon”larga çin deb işonişimizga tuşunasiz (B.Karimov maqolasi). Buning siri şoir iqtidorida, mahoratida ekanligiga iqror bölasiz. “Yoşlik devoni” neça martalab çop qilinsa ham, kitob dökonlaridan topa olmasligingiz sababini anglaysiz. Yana Anvar Obidjon, Erkin Aʼzam, Abdulla Oripov, Savranboy Jusuyev (Qirğiziston Qahramoni), Poşali Usmon öğli (Turkiya) kabi buyuk insonlar Erkin Vohidov ijodi haqida söz yuritayotib, şunçaki söz emas, möʼjazgina asarlar yaratib qöyganiga guvoh bölasiz.

Bu kitobni öqib, Erkin Vohidov asarlarini qaytadan qölga olasiz va boşqaça iştiyoq, hayajon bilan öqiysiz. Uluğ ustozlarning sözlaridagi çeksiz mehr va samimiyatni tuyasiz. Şoirning etagidan tutgan Iqbol Mirzoga, Mahmud Toirga havas qilasiz. Şoirning “proba”si – “asillik belgisi” (prof. Akmal Saidov) yuqori Inson bölganligiga iymon keltira-siz!

Xudoyberdi Töxtaboyev: “...yumor aytayotganda quvonç emas, balki qayğu, hasrat ham bölişi mumkin”,– deydi. Erkin Vohidovning “Nega yapon yuz yil yaşar” şeʼriga qarang:

Çunki yapon bizdek qoronğu

Sahar turib oşga bormaydi.

Motamida u obrö uçun

Elni çorlab ziyofat qurmas.

Hayiti yöq, bel boğlab uç kun

Şamdek qotib köçada turmas.

Garçi bizdan yuz bor farovon,

Garçi bizdan yuz karra töqdir.

Töy xarjida yuzta boy yapon

Bir kambağal özbekça yöqdir.

-Faxrmi bu, ökinçmi?

-Ökinç bu! Faxrli ökinç!

Hukumatimizning töylarni, marosimlarni ortiqça dabdabasiz, isrofgarçiliksiz ötkaziş borasidagi tadbirlari ham ana şunday ökinçdan kelib çiqmadimi axir! Şoirona başoratmi bu? Bu – şeʼrning hayotiyligi! “Özbegim”da bugungi istiqlol, orzu başorat qilinganligini anglayvering, endi!

Qilsalar gar oqil, dono

Nozik imo, işoratlar.

Bilingki, bu kelajakda

Röy berajak başoratlar.

Matmusa haqidagi yumor-mutoyiba şu kunning mavzusida emasmi? “Matmusaning dutori”ni ozgina tahlil etib, ayniqsa, xulosaga diqqat qiling:

Alqissa, şu maşşoqlar

Qidirişni taşlasin.

Kerak pardani topgan

Matmusalar yaşasin!

Özi soz ham çalib bilmaydigan, şeʼriyatdan bexabar “Matmusa xonandalar” kerakli pardani topib “yaşa”(!)mayaptimi? Şuning uçun ham Prezidentimiz maqom sanʼatiga eʼtiborni Farmon bilan mustahkamladilar-da!

Şoir ijodining yana bir olmos qirrasi – tarjimonlik mahorati haqida Usmon Aʼzim, Najmiddin Komilovlar fikringizni töliqtiradi, ha, töliqtiradi. Çunki siz “Faust” (Gyote), “Fors taronalari” (Yesenin)ni öqigansiz.. bu asarlarni öqib, çuqur xayollarga ham tolgansiz..

Tumanimizda siz-u biz kabi şaydolari köp Erkin Vohidov şeʼriyatining, Rustam hoji şoir şeʼrlarini yoddan ifodali öqiganda qoyil qolasiz. A.Nafasning yaqinda naşrdan çiqqan “Keldim dovonlar oşib” töplamidagi “Ijodiy jasorat haqida ballada”si ana şunday ixlos, muhabbat aks etgan tatabbuʼdir.

Parça:

– Şeʼriyatda şaklmi yo,

Mazmun, – deya, birlamçi?

Neça olim bahslaşdi,

Otiga bosib qamçi.

Şunda şoir dedi aylab,

Haqiqatga tavajjuh:

– Asli şakl bilan mazmun

Tan libosi içra ruh.

Agar ijodda xalqingga

Xizmatni qilsang niyat,

Har şeʼringda qaror topsin

Umummilliy qadriyat.

El nafini kuylamoqdek

Baxtdan topib naşida.

Faxr bilan yaratganman

“Özbegim”dek qasida.

Erkin Vohidov “Söz – zabarjad, söz – gavhar, oltin” maqolasida zabarjadni gavhar, oltindan ham oldinga qöyibdilar. Bu kitobda şoir şaxsiyati va ijodi haqida buyuk-buyuk olimlar, ijod salaflari fikr bildiribdilarki, “uning “Barakalla” bölgani şudir” (E.Vohidov). Şuning uçun bu kitobni “Zabarjad kitob” desak arziydi. Bu zabarjad kitobni öqigaç, yuqorida aytganimizday, şoirning asarlarini izlaşga, qaytadan sinçiklab öqişga, “Söz latofati”ni uqişga kirişasiz, menga öxşab. Bunga işonçim komil! Sizga omad va zako yor bölsin!

Tursunboy ABDULLAYeV.

🎬 Videogalereya Barçasi →
BIR VATAN, BIR EL, BIR BAYROQ! AMUDARYoDA BAYROQ ESTAFETASI KÖTARINKI RUHDA DAVOM ETDI ▶ BIR VATAN, BIR EL, BIR BAYROQ! AMUDARYoDA BAYROQ ESTAFETASI KÖTARINKI RUHDA DAVOM ETDI 16.11.2026 «Ilğor fermerlar klubi» aʼzolari uçun dala seminarlari ötkazildi ▶ «Ilğor fermerlar klubi» aʼzolari uçun dala seminarlari ötkazildi 16.11.2026 Bolajonlarga yöl harakati qoidalari haqida maʼlumotlar berildi ▶ Bolajonlarga yöl harakati qoidalari haqida maʼlumotlar berildi 13.11.2026 Sayyor qabulda 12 ta murojaatdan 10 tasi ijobiy hal etildi ▶ Sayyor qabulda 12 ta murojaatdan 10 tasi ijobiy hal etildi 13.11.2026 Amudaryo tumanida SEO va JS bölimining yangi binosi foydalanişga topşirildi ▶ Amudaryo tumanida SEO va JS bölimining yangi binosi foydalanişga topşirildi 12.11.2026 Amudaryolik nuroniylar mini futbol böyiça örtoqlik uçraşuvida ğolib çiqdi ▶ Amudaryolik nuroniylar mini futbol böyiça örtoqlik uçraşuvida ğolib çiqdi 12.11.2026 49-sonli boğçada ekologik tarbiyaning amaliy metodikalari namoyiş etildi ▶ 49-sonli boğçada ekologik tarbiyaning amaliy metodikalari namoyiş etildi 12.11.2026 Örta qalʼa ovulida xotin-qizlar bilan profilaktik uçraşuv ötkazildi ▶ Örta qalʼa ovulida xotin-qizlar bilan profilaktik uçraşuv ötkazildi 12.11.2026 65-sonli maktabning yangi binosi foydalanişga topşirildi ▶ 65-sonli maktabning yangi binosi foydalanişga topşirildi 11.11.2026 Amudaryo tumanida kuzgi şudgorlaş işlarini sifatli taşkil etişga alohida eʼtibor qaratilmoqda ▶ Amudaryo tumanida kuzgi şudgorlaş işlarini sifatli taşkil etişga alohida eʼtibor qaratilmoqda 10.11.2026 45-sonli boğçada «Jajji ekologlar» amaliy seminari bölib ötdi ▶ 45-sonli boğçada «Jajji ekologlar» amaliy seminari bölib ötdi 10.11.2026 Aholi salomatligi — oliy qadriyat ▶ Aholi salomatligi — oliy qadriyat 09.11.2026 Amudaryo tumanida kuz-qiş mavsumiga tayyorgarlik işlari örganildi ▶ Amudaryo tumanida kuz-qiş mavsumiga tayyorgarlik işlari örganildi 09.11.2026 Jismoniy tayyorgarlikdan ötgan çaqiriluvçilar harbiy qism vakillari bilan suhbatlaşdi ▶ Jismoniy tayyorgarlikdan ötgan çaqiriluvçilar harbiy qism vakillari bilan suhbatlaşdi 09.11.2026 Qöriqlaş xizmati — aholi osoyiştaligi va mulk daxlsizligining kafolatidir ▶ Qöriqlaş xizmati — aholi osoyiştaligi va mulk daxlsizligining kafolatidir 06.11.2026 AMUDARYoDA “YaŞIL MAKON” LOYIHASI DOIRASIDAGI IŞLAR IZÇIL DAVOM ETMOQDA ▶ AMUDARYoDA “YaŞIL MAKON” LOYIHASI DOIRASIDAGI IŞLAR IZÇIL DAVOM ETMOQDA 06.11.2026 Boğça tarbiyalanuvçilari uçun ekologik tarbiya metodikalari namoyiş etildi ▶ Boğça tarbiyalanuvçilari uçun ekologik tarbiya metodikalari namoyiş etildi 05.11.2026 Amudaryo tumanida içki işlar organlari xodimlarining kasb bayrami keng nişonlandi ▶ Amudaryo tumanida içki işlar organlari xodimlarining kasb bayrami keng nişonlandi 05.11.2026 Mehnat yarmarkasida 29 nafar fuqaro doimiy işga joylaştirildi ▶ Mehnat yarmarkasida 29 nafar fuqaro doimiy işga joylaştirildi 05.11.2026 Olis ovullardagi maktablarda «Kitobxon yoşlar» klublari taşkil etiladi ▶ Olis ovullardagi maktablarda «Kitobxon yoşlar» klublari taşkil etiladi 04.11.2026 Yöllarning qiş mavsumiga tayyorligi joyida örganildi ▶ Yöllarning qiş mavsumiga tayyorligi joyida örganildi 04.11.2026 Amudaryo tumanida harbiy prokuratura sayyor qabuli va mehnat yarmarkasi ötkazildi ▶ Amudaryo tumanida harbiy prokuratura sayyor qabuli va mehnat yarmarkasi ötkazildi 04.11.2026 Amudaryo tumanida kuzgi mavsumda 829 ming köçat ekiladi ▶ Amudaryo tumanida kuzgi mavsumda 829 ming köçat ekiladi 03.11.2026 Amudaryo tumanida maʼnaviy-maʼrifiy işlar samaradorligi, mavjud muammolar muhokama qilindi ▶ Amudaryo tumanida maʼnaviy-maʼrifiy işlar samaradorligi, mavjud muammolar muhokama qilindi 02.11.2026 HARBIY XIZMATÇILAR UÇUN KASB-HUNAR TAʼLIMI KURSLARI YaKUNLANIB, SERTIFIKATLAR TANTANALI TOPŞIRILDI ▶ HARBIY XIZMATÇILAR UÇUN KASB-HUNAR TAʼLIMI KURSLARI YaKUNLANIB, SERTIFIKATLAR TANTANALI TOPŞIRILDI 02.11.2026 Qonunçilikdagi ayollar va bolalar huquqlari himoyasiga oid normalar tuşuntirildi ▶ Qonunçilikdagi ayollar va bolalar huquqlari himoyasiga oid normalar tuşuntirildi 31.10.2026 Aholiga sifatli içimlik suvi yetkazib beriş borasidagi kamçiliklar bartaraf etilmoqda ▶ Aholiga sifatli içimlik suvi yetkazib beriş borasidagi kamçiliklar bartaraf etilmoqda 31.10.2026 Jajji ekologlar tabiatni asraş böyiça dastlabki tuşunçalarga ega bölişdi ▶ Jajji ekologlar tabiatni asraş böyiça dastlabki tuşunçalarga ega bölişdi 31.10.2026 10 oy davomida Qoraqalpoğiston böyiça 39 ta holatda içimlik suvi körsatkiçlari belgilangan talablarga javob bermasligi aniqlandi ▶ 10 oy davomida Qoraqalpoğiston böyiça 39 ta holatda içimlik suvi körsatkiçlari belgilangan talablarga javob bermasligi aniqlandi 30.10.2026 1-sonli maktabda Özbek tili bayrami nişonlandi ▶ 1-sonli maktabda Özbek tili bayrami nişonlandi 26.10.2026