PROBATsIYa XIZMATI MAHKUMLARNI TÖĞRI YÖLGA QAYTARADI.
Joriy yil boşidan Özbekistonda Içki işlar vazirligi Huquqbuzarliklar profilaktikasi boş boşqarmasining Ozodlikdan mahrum qiliş bilan boğliq bölmagan jazolar ijro etilişini nazorat qiliş boşqarmasi negizida Jazoni ijro etiş boş boşqarmasi va uning tarkibiy bölinmalari huzurida Probatsiya xizmati taşkil etildi. Qayta jinoyat sodir etilişining oldini oliş maqsadida yölga qöyilgan bu faoliyat jinoyat sodir etgan şaxslarni jamiyatdan, oilasidan ajratmagan holda, keng jamoatçilik bilan uzviy hamkorlikda axloqan tuzatiş işlarini olib borişni nazarda tutadi.
Mamlakatimizda uşbu xizmat joriy etilişi munosabati bilan mazkur öquv yilidan boşlab Içki işlar vazirligi akademiyasida “Jinoiy jazolarni ijro etiş faoliyati” mutaxassisligi böyiça öqitiş yölga qöyildi. Bundan taşqari, axloq tuzatiş işlari jazosini ötaşdan kelib tuşadigan uşlanmalarning 50 foizi hisobidan şakllantiriladigan Probatsiya xizmatini rivojlantiriş jamğarmasi tuzildi.
Probatsiya bölinmalari içki işlar organlarining ozodlikdan mahrum qiliş bilan boğliq bölmagan jazolarni ijro etiş böyiça faoliyatini boşqa davlat organlari va taşkilotlari, şuningdek, jamoat tuzilmalari bilan özaro hamkorlikda taşkil etadi. Şartli hukm qilingan va jazoni ötaşdan muddatidan ilgari şartli ozod qilingan şaxslarning xulq-atvori ustidan taʼsirçan nazoratni amalga oşiradi. Şuningdek, bölinmada ijtimoiy, pedagogika va profilaktika sohalarida iş tajribasiga ega bölgan ofitserlar tarkibidagi malakali xodimlar iş yuritadi. Uşbu tizimda içki işlar organlarining katta amaliy iş tajribasiga ega pensionerlarini ham xizmatga qabul qiliş imkoni mavjud.
Jahon amaliyoti jinoyat sodir etgan şaxsni jamiyatdan ajratib qöyiş, qamoqxonada saqlaş bilan uni töğri yölga qaytarib bölmasligini körsatdi. Şu bois jinoyat sodir etgan şaxs yoki va jinoyat sodir etişga moyilligi bölganlarni jazolaş masalasiga yangi, oqilona yeçim topiş zarurati yuzaga keldi. Tajriba va örganişlar bunday insonlarni oila aʼzolari, yaqinlari, keng jamoatçilik orasida bölişi ijobiy natija berişini isbotladi.
Probatsiya aynan şu maqsadga xizmat qiladi. Bu xizmat asosan tasodifan yoki adaşib jinoyat sodir etganlarga nisbatan qöllaniladi. Ijtimoiy xavfi kam yoxud mayda jinoyat sodir etgani uçun muqaddam sudlanganlar ham bu imkoniyatdan foydalanişi mumkin. Ozodlikdan mahrum etiş bilan boğliq jazoga mahkum etilganlar esa ötalmay qolgan jazo qismini probatsiya şaklida ötaşi mumkin.
Jinoyat sodir etgan şaxsga ozodlikdan mahrum qiliş böyiça jazolar tayinlaş davlat va uning siyosati, iqtisodiyot, jamiyat va albatta, öşa şaxsning öziga qator muammolar keltirib çiqaradi. Probatsiya xizmati qöllanilganda esa mahkum avvalo, oilasi bağrida böladi, tibbiy, psixologik va huquqiy yordamdan foydalanadi. Qolaversa, u kasb-hunarga örgatiladi, işga joylaştiriladi, bir söz bilan aytganda, ijtimoiy faol böladi. Bu bilan u özini nojöya yöllardan qutqaradi, oilasiga foyda keltiradi, mamlakat rivoji uçun xizmat qiladi.
A. Karajanov, Qoraqalpoğiston Respublikasi
Maʼmuriy sudining katta yordamçisi.

▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶