OʻQUVChI-YoShLARNI KASB-HUNARGA YOʻNALTIRISh – DAVR TALABI

Kasb - inson ziynati. Bu ziynatni shakllantirishda  har bir shaxsning individual qobiliyatini, xususiyatlarini, moyilliklarini, qiziqishlarini inobatga olib, kelajakda yetuk inson boʻlib yetishishiga koʻmaklashish, psixologik maslahatlar berish bugungi kunning eng dolzarb masalalaridan biridir. Bu borada maktab psixologlari oʻquvchilarga yaqindan yordam berib, ularga toʻgʻri yoʻl koʻrsatuvchi, kelajakda oʻz kasbining mohir ustasi boʻlishida zamin yaratuvchi muhim vositachidir. Kasb inson ziynati boʻlibgina qolmasdan, kamolotga eltuvchi, yoshlarning kelajagini yoritib beruvchi yorqin yoʻldir. Kasblar dunyosiga nazar solar ekansiz, har bir kasbning oʻziga yarasha mehnati, mashaqqati borligining guvohi boʻlasiz.
Oʻsmirlik yoshi oʻzlikni anglash va oʻz dunyoqarashini shakllantirish davri. Shu davrda oʻsmirni “Men kimman? Qanday odamman? Nimaga intilayapman?” degan savollar qiziqtira boshlaydi. Oʻzlikni anglash – bu ichki dunyosini kashf qilish, bu haqda yaxlit bir tasavurga ega boʻlish, oʻz-oʻziga hissiy munosabatda boʻlish, aqliy, axloqiy va idoraviy sifatlarni baholash (oʻz-oʻzini baholash)dir.
Kasb tanlashda ikkilanayotgan oʻquvchilar bilan ham maslahatlar olib borish kerak boʻladi. Ularga tavsiya berishda qobiliyatlarini, qiziqishlarini, sogligini inobatga olish zarur. Aholi bandligiga koʻmaklashish markazi tomonidan tashkil etiladigan boʻsh ish oʻrinlari yarmarkasi xabarlarini gazetalar orqali tahlil qilish juda foydali.
Maktabni tugatayotganda kasb tanlashingiz sizning taqdiringizni hal qilib qoʻymaydi. Navbatdagi tanlovingizdagi oʻzgarishlar sizni fanlar aro faoliyat boʻyicha qimmatli mutaxassis qilib tayyorlaydi. Birinchi kasbingiz, garchi  keyinroq undan voz kechsangiz ham, undan qiziqroq kasbni topsangiz ham, hayotning kutilmagan holatlarida sizga asqotishi mumkin. Ayollar uchun tikuvchi, oshpaz, qandolatchi, erkaklar uchun  chilangar, elektr payvandlovchi, haydovchi va boshqa turdagi kasblar oilada va hayotda asqotishi mumkin. Shuning uchun  bunday kasblarni egallash foydadan holi emas.
Har bir muvaffaqiyatning zamirida qiyinchiliklar yotadi va bu qiyinchiliklarni albatta yengish kerak. Buning uchun oʻzingizda xohish,  intilish boʻlishi talab qilinadi.
Aziz oʻquvchi, faqat olga yur! Toʻxtab qolma, oʻzingni-oʻzing ragʻbatlantirib bor! Har bir yutugʻingdan faxrlan! Kamchiliklaringni tuzatishga harakat qil. Oʻzingga har doim» meni hech kim maqsadim yoʻlida toʻxtatib qololmaydi, men albatta gʻalaba qozonaman!» deb takrorlashdan charchama!
Unutmaki, oʻtmishda yoki hozirda kim boʻlganing muhim emas, kelajakda kim boʻlishing muhimdir! Kelajaging - oʻz qoʻlingda!

Muhayyo OʻRINBOYeVA,
70-sonli maktab psixologi.