20.11.2026
Til Öz Qq Yozuv Кирилл Lotin
Reklama banneri
Harf ölçami Rang Rasmlar
20.11.2026, 23:59
Fan va taʼlim 👁 2,849

FARZANDLAR KAMOLI UÇUN BARÇAMIZ MASʼULMIZ

FARZANDLAR KAMOLI UÇUN BARÇAMIZ MASʼULMIZ

Har qanday davlat va jamiyatning ertangi kunini kuçli intellektual salohiyatga ega, yuksak maʼnaviyatli, samarali mehnat qilişga qodir fuqarolar belgilaydi. Şu maqsadda yurtimiz mustaqillikka erişgaç, yoşlarni har tomonlama barkamol insonlar qilib tarbiyalaş davlat siyosatining ustuvor vazifalaridan biri etib belgilandi.

Barkamol şaxsni tarbiyalaşda taʼlim-tarbiya muhim ahamiyat kasb etadi. Mustaqillik yillarida mamlakatimizda taʼlim sohasini isloh qiliş böyiça keng kölamli işlar olib borildi. Kadrlar tayyorlaş milliy dasturiga muvofiq, mamlakatimizda 9+3 sxemasi böyiça 12 yillik umumiy bepul majburiy taʼlim tizimi joriy etildi.

Mamlakatimizda taʼlim sohasini rivojlantiriş va isloh etişga yönaltirilayotgan yillik xarajatlar yalpi içki mahsulotning 10-12 foizini taşkil etayotgani va bu tizimning Davlat byudjeti xarajatlaridagi uluşi 35 foizdan ortiqni taşkil etişi mazkur sohaga qaratilayotgan ulkan eʼtiborning yaqqol tasdiğidir.

Ötgan yillar mobaynida taʼlim tizimini tubdan yangilaş va isloh etiş böyiça keng kölamli işlar amalga oşirildi. Mamlakatimiz böyiça minglab umumtaʼlim maktablari, kasb-hunar kollejlari va akademik litseylar yangidan qurildi, kapital rekonstruktsiya qilindi va zamonaviy öquv-laboratoriya asbob-uskunalari bilan taʼminlandi. Öquv jarayonini sifat va metodik jihatdan butunlay yangilaş böyiça ulkan çora-tadbirlar amalga oşirildi.

Farzandning yaxşi bilim olişi, hayotda öz örnini topib ketişidan birinçi navbatda uning özi va ota-onasi manfaatdor. Ammo, tahlillar şuni körsatmoqdaki, akademik litsey, ayniqsa kasb-hunar kollejlarida baʼzi öquvçilarning dars maşğulotlariga sababsiz qatnaşmaslik hollari uçramoqda. Bu holat nafaqat öquvçining bilim oliş, hunar egallaş jarayonida uzilişlar bölişiga olib keladi, balki, taʼlim-tarbiya sifatiga, boşqa öquvçilar ruhiyatiga ham salbiy taʼsir etadi.

Öquvçining dars maşğulotlariga sababsiz qatnaşmasligi köpçilik hollarda ota-onalarning masʼuliyatsizligi tufayli sodir bölmoqda. Şu örinda qonunçiligimizda har bir ota-ona farzandini tarbiyalaşga, uning taʼlim olişi uçun zarur şart-şaroitni yaratib berişga masʼul ekani, ularni bajarmagan şaxslarga nisbatan javobgarlik belgilanganini eslatib ötiş joiz. Masalan, Oila Kodeksining 73-moddasida ota-onaning bolalarga taʼlim-tarbiya berişga oid huquq va majburiyatlari belgilangan. Unga köra ota-ona öz bolalarini tarbiyalaş huquqiga ega va tarbiyalaşi şart, öz bolalarining tarbiyasi va kamoloti uçun javobgardir. Ular öz bolalarining soğligi, jismoniy, ruhiy, maʼnaviy va axloqiy kamoloti haqida ğamxörlik qilişlari şart. Şuningdek, mazkur moddada ota-ona bolalarining qonun hujjatlarida belgilangan zarur darajada taʼlim olişini taʼminlaşi şartligi ham belgilab qöyilgan.

Maʼmuriy javobgarlik töğrisidagi Kodeksning 47-moddasida esa ota-onalar yoki ularning örnini bosuvçi şaxslar tomonidan voyaga yetmagan bolalarni tarbiyalaş va ularga taʼlim beriş borasidagi majburiyatlarni bajarmaslik eng kam iş haqining beş baravaridan ön baravarigaça miqdorda jarima solişga sabab bölişi belgilab qöyilgan. Şu örinda voyaga yetmagan bolalarining davlatimiz tomonidan berilayotgan imkoniyatlardan foydalaniş huquqini amalga oşirişiga tösqinlik qilib, ularning kelajagini özining bugungi kuni, öz manfaatlari yölida qurbon qilayotgan ota-onalarning xatti-harakatlari nafaqat qonun normalariga, balki ota-onalik şaʼniga, insoniylik meʼyorlariga ham töğri kelmasligini aytib ötiş kerak.

Qolaversa, ayrim toifa ota-onalar borki, farzandining dars maşğulotlariga qatnaşişi u yoqda tursin, qanday şaroitda taʼlim olayotgani, hatto qaysi hunarni örganayotgani bilan ham qiziqib körmaydi. Ular buyuk maʼrifatparvar bobomiz Abdulla Avloniyning "Tarbiya biz uçun yo hayot - yo mamot, yo najot - yo halo-kat, yo saodat - yo falokatdir”, degan sözlaridan xulosa çiqarib, farzandining kelajagi haqida qayğurişlari lozimligini nahotki unutişgan bölsa?

Ayrim öquvçilar dars maşğulotlariga sababsiz qatnaşmasligiga öquv muassasasining olisligini rökaç qilib körsatişadi. Aytiş kerakki, tumanimizning barça hududlarida umumtaʼlim maktablarining 9-sinf bitiruvçilarini töliq qamrab oliş uçun belgilangan meʼyorlar darajasida yetarli miqdorda örta maxsus, kasb-hunar taʼlim muassasalari mavjud. Agar yoşlarimiz qiziqişlariga qarab, tumanning boşqa hududidagi öquv muassasasini tanlasalar, mazkur muassasalar, 4 ta kasb-hunar kollejlarini istisno qilgan holda, yotoqxonalar bilan taʼminlangan. Akademik litsey va kasb-hunar kollejlari öquvçilari uçun transport masalasini hal qiliş va 4 ta kasb-hunar kollejlariga ham yotoqxonalar quriş ilojlari körib çiqilmoqda.

Öquvçining dars maşğulotlariga sababsiz qatnaşmasligiga ayrim örta maxsus, kasb-hunar taʼlimi muassasalari xodimlarining öz işlariga sovuqqonlik bilan qarab, öqiş jarayoni va amaliy maşğulotlarni yetarli tayyorgarliksiz ötayotgani, taʼlim jarayonida zamonaviy axborot texnologiyalaridan, amaliy maşğulotlarda körgazmali vositalar va asbob-uskunalardan yetarli ravişda foydalanmasligi, umuman taʼlim beriş va hunar örgatiş jarayonini qiziqarli tarzda taşkil etmasligi kabi omillar ham sabab bölmoqda. Şu örinda aytiş kerakki, öqituvçilik nafaqat şarafli, balki masʼuliyatli kasb. Dehqonning öz işiga sovuqqonlik bilan qaraşi bir yil yerdan kam hosil olişiga sabab bölsa, öqituvçining, işlab çiqariş taʼlimi ustasining masʼuliyatsizligi bir neça şaxsning umri zoye ketişiga olib keladi. Bu holat bola tarbiyasiga masʼul har bir xodimdan katta masʼuliyat bilan, vijdonan iş körişni talab qiladi.

Qolaversa, öquvçining dars maşğulotlariga faol qatnaşişi nafaqat oila va taʼlim muassasasining, balki mahalla va boşqa jamoat tuzilmalarining, har birimizning diqqat markazimizda turişi kerak. Zero, farzandlar kamoli uçun barçamiz masʼulmiz.

Rajabboy YÖLDOŞEV,

tuman hokimi, Qoraqalpoğiston Respublikasi Jöqorği Kengesi deputati.

🎬 Videogalereya Barçasi →
BIR VATAN, BIR EL, BIR BAYROQ! AMUDARYoDA BAYROQ ESTAFETASI KÖTARINKI RUHDA DAVOM ETDI ▶ BIR VATAN, BIR EL, BIR BAYROQ! AMUDARYoDA BAYROQ ESTAFETASI KÖTARINKI RUHDA DAVOM ETDI 16.11.2026 «Ilğor fermerlar klubi» aʼzolari uçun dala seminarlari ötkazildi ▶ «Ilğor fermerlar klubi» aʼzolari uçun dala seminarlari ötkazildi 16.11.2026 Bolajonlarga yöl harakati qoidalari haqida maʼlumotlar berildi ▶ Bolajonlarga yöl harakati qoidalari haqida maʼlumotlar berildi 13.11.2026 Sayyor qabulda 12 ta murojaatdan 10 tasi ijobiy hal etildi ▶ Sayyor qabulda 12 ta murojaatdan 10 tasi ijobiy hal etildi 13.11.2026 Amudaryo tumanida SEO va JS bölimining yangi binosi foydalanişga topşirildi ▶ Amudaryo tumanida SEO va JS bölimining yangi binosi foydalanişga topşirildi 12.11.2026 Amudaryolik nuroniylar mini futbol böyiça örtoqlik uçraşuvida ğolib çiqdi ▶ Amudaryolik nuroniylar mini futbol böyiça örtoqlik uçraşuvida ğolib çiqdi 12.11.2026 49-sonli boğçada ekologik tarbiyaning amaliy metodikalari namoyiş etildi ▶ 49-sonli boğçada ekologik tarbiyaning amaliy metodikalari namoyiş etildi 12.11.2026 Örta qalʼa ovulida xotin-qizlar bilan profilaktik uçraşuv ötkazildi ▶ Örta qalʼa ovulida xotin-qizlar bilan profilaktik uçraşuv ötkazildi 12.11.2026 65-sonli maktabning yangi binosi foydalanişga topşirildi ▶ 65-sonli maktabning yangi binosi foydalanişga topşirildi 11.11.2026 Amudaryo tumanida kuzgi şudgorlaş işlarini sifatli taşkil etişga alohida eʼtibor qaratilmoqda ▶ Amudaryo tumanida kuzgi şudgorlaş işlarini sifatli taşkil etişga alohida eʼtibor qaratilmoqda 10.11.2026 45-sonli boğçada «Jajji ekologlar» amaliy seminari bölib ötdi ▶ 45-sonli boğçada «Jajji ekologlar» amaliy seminari bölib ötdi 10.11.2026 Aholi salomatligi — oliy qadriyat ▶ Aholi salomatligi — oliy qadriyat 09.11.2026 Amudaryo tumanida kuz-qiş mavsumiga tayyorgarlik işlari örganildi ▶ Amudaryo tumanida kuz-qiş mavsumiga tayyorgarlik işlari örganildi 09.11.2026 Jismoniy tayyorgarlikdan ötgan çaqiriluvçilar harbiy qism vakillari bilan suhbatlaşdi ▶ Jismoniy tayyorgarlikdan ötgan çaqiriluvçilar harbiy qism vakillari bilan suhbatlaşdi 09.11.2026 Qöriqlaş xizmati — aholi osoyiştaligi va mulk daxlsizligining kafolatidir ▶ Qöriqlaş xizmati — aholi osoyiştaligi va mulk daxlsizligining kafolatidir 06.11.2026 AMUDARYoDA “YaŞIL MAKON” LOYIHASI DOIRASIDAGI IŞLAR IZÇIL DAVOM ETMOQDA ▶ AMUDARYoDA “YaŞIL MAKON” LOYIHASI DOIRASIDAGI IŞLAR IZÇIL DAVOM ETMOQDA 06.11.2026 Boğça tarbiyalanuvçilari uçun ekologik tarbiya metodikalari namoyiş etildi ▶ Boğça tarbiyalanuvçilari uçun ekologik tarbiya metodikalari namoyiş etildi 05.11.2026 Amudaryo tumanida içki işlar organlari xodimlarining kasb bayrami keng nişonlandi ▶ Amudaryo tumanida içki işlar organlari xodimlarining kasb bayrami keng nişonlandi 05.11.2026 Mehnat yarmarkasida 29 nafar fuqaro doimiy işga joylaştirildi ▶ Mehnat yarmarkasida 29 nafar fuqaro doimiy işga joylaştirildi 05.11.2026 Olis ovullardagi maktablarda «Kitobxon yoşlar» klublari taşkil etiladi ▶ Olis ovullardagi maktablarda «Kitobxon yoşlar» klublari taşkil etiladi 04.11.2026 Yöllarning qiş mavsumiga tayyorligi joyida örganildi ▶ Yöllarning qiş mavsumiga tayyorligi joyida örganildi 04.11.2026 Amudaryo tumanida harbiy prokuratura sayyor qabuli va mehnat yarmarkasi ötkazildi ▶ Amudaryo tumanida harbiy prokuratura sayyor qabuli va mehnat yarmarkasi ötkazildi 04.11.2026 Amudaryo tumanida kuzgi mavsumda 829 ming köçat ekiladi ▶ Amudaryo tumanida kuzgi mavsumda 829 ming köçat ekiladi 03.11.2026 Amudaryo tumanida maʼnaviy-maʼrifiy işlar samaradorligi, mavjud muammolar muhokama qilindi ▶ Amudaryo tumanida maʼnaviy-maʼrifiy işlar samaradorligi, mavjud muammolar muhokama qilindi 02.11.2026 HARBIY XIZMATÇILAR UÇUN KASB-HUNAR TAʼLIMI KURSLARI YaKUNLANIB, SERTIFIKATLAR TANTANALI TOPŞIRILDI ▶ HARBIY XIZMATÇILAR UÇUN KASB-HUNAR TAʼLIMI KURSLARI YaKUNLANIB, SERTIFIKATLAR TANTANALI TOPŞIRILDI 02.11.2026 Qonunçilikdagi ayollar va bolalar huquqlari himoyasiga oid normalar tuşuntirildi ▶ Qonunçilikdagi ayollar va bolalar huquqlari himoyasiga oid normalar tuşuntirildi 31.10.2026 Aholiga sifatli içimlik suvi yetkazib beriş borasidagi kamçiliklar bartaraf etilmoqda ▶ Aholiga sifatli içimlik suvi yetkazib beriş borasidagi kamçiliklar bartaraf etilmoqda 31.10.2026 Jajji ekologlar tabiatni asraş böyiça dastlabki tuşunçalarga ega bölişdi ▶ Jajji ekologlar tabiatni asraş böyiça dastlabki tuşunçalarga ega bölişdi 31.10.2026 10 oy davomida Qoraqalpoğiston böyiça 39 ta holatda içimlik suvi körsatkiçlari belgilangan talablarga javob bermasligi aniqlandi ▶ 10 oy davomida Qoraqalpoğiston böyiça 39 ta holatda içimlik suvi körsatkiçlari belgilangan talablarga javob bermasligi aniqlandi 30.10.2026 1-sonli maktabda Özbek tili bayrami nişonlandi ▶ 1-sonli maktabda Özbek tili bayrami nişonlandi 26.10.2026