PREZIDENT QARORI SUD HIMOYaSINI MUSTAHKAMLAŞGA XIZMAT QILADI
Mamlakatimizda sud hokimiyatining haqiqiy maʼnodagi mustaqilligini taʼminlaş, fuqarolarning buzilgan huquqlarini tiklaş va odil sudlovni amalga oşiriş, xalqning odil sudlovga bölgan işonçini oşiriş borasida salmoqli işlar amalga oşirildi.
Islohatlar natijasida maʼmuriy sudlarning oçilişi muxim qadam bölib, oldin Özbekiston sud tizimida mavjud bölmagan fuqarolarning va yuridik şaxslarning davlat boşqaruv organlari, idoraviy normativ hujjatlar ustidan sudga şikoyat qiliş, bir söz bilan aytganda, fuqarolar maʼmuriy organlar qarorlarining qonuniyligi yuzasidan nizolaşadigan böldi. Maʼmuriy sudlar tomonidan fuqarolar va yuridik şaxslarning huquqlarini buzuvçi maʼmuriy organlar qarorlarini haqiqiy emas deb, maʼmuriy organlar mansabdor şaxslarining xatti harakatlarini qonunga xilof deb topilib kelindi.
Prezidentimizning «Davlat organlari bilan munosabatlarda fuqarolar va tadbirkorlik subʼektlari huquqlarining samarali himoya etilişini taʼminlaş hamda aholining sudlarga bölgan işonçini yanada oşiriş çora-tadbirlari töğrisidagi» PQ-107-sonli qarori qabul kilinişi maʼmuriy sudlar faoliyatini mustahkamlovçi muhim hujjat böldi.
Qarorning qabul qilinişi bilan fuqarolar va yuridik şaxslarning huquqlarini va qonuniy manfaatlarini huquqbuzuvçi maʼmuriy organlarning hujjatlari haqiqiy emas deb, maʼmuriy organ mansabdor şaxslarining xatti-harakatlarini qonunga xilof deb topib gina qolinmasdan, mazkur qaror, xatti-harakat (harakatsizlik) oqibatida buzilgan huquqlar qonunda belgilangan barça usullarda tiklanadi. Şu maqsadda huquqi buzilgan fuqaro yoki tadbirkorlik subʼektiga ommaviy huquqiy munosabatlardan kelib çiqadigan nizo bilan birga uning oqibatida kelib çiqqan zararni undiriş talabi bilan ham maʼmuriy sudga taqdim etişi va bunday talablarni körib çiqiş maʼmuriy sudlar vakolatiga ötkaziladi.
Şuningdek, qarorda maʼmuriy sud işlarini yuritiş «sudning faol iştiroki» tamoyili asosida amalga oşirilişi, yaʼni maʼmuriy sudlar işning haqiqiy holatlarni aniqlaş uçun öz taşabbusi bilan dalillarni yiğiş majburiyatini yuklaş, huquqi buzilgan tarafning esa dalillarni yiğişda imkoniyat darajasida iştirok etişiga şaroit yaratişi belgilangan. Bundan maʼmuriy organlarga öz qarorlarining, mansabdor şaxslarining xatti-harakatlarining qonuniyligini isbotlab beriş majburiyatini yuklanadi.
Sud qarorlari özining ijrosi bilan ahamiyatlidir. Lekin amaliyotda maʼmuriy organlar tomonidan hamma vaqt ham sud qarorlarining ijrosini töliq taʼminlamayotganligi köplab fuqarolar va tadbirkorlarning noroziliklarini keltirib çiqarmoqda. Prezidentimiz qarori bilan maʼmuriy sudlarning ommaviy-huquqiy munosabatlardan kelib çiqadigan işlar böyiça hal qiluv qarorlari davlat organlari yoki taşkilotlari tomonidan ijro qilinmagan taqdirda ularga taʼsir çorasi sifatida sud jarimalarini qöllaş, davlat organlari yoki taşkilotlari tomonidan ommaviy munosabatlardan kelib çiqadigan işlar böyiça hal qiluv qarorining takroran ijro qilinmaganligi davlat organlari yoki taşkilotlarining mansabdor şaxslariga nisbatan dastlab qöllanilgan sud jarimasini oşirilgan miqdorda qöllanişi muammoning yeçimi böladi. Natijada fuqarolar va tadbikorlik subʼektlarining huquqlari va qonuniy manfaatlarini tiklaş haqidagi sud qarorlarining töliq ijro qilinişiga erişiladi.
Xulosa örnida aytiş joizki, davlatimiz rahbarining qarori maʼmuriy sudlarning bugungi demokratik jamiyatda inson qadrining uluğlanişida örni ahamiyatlidir. Sudlar tomonidan qonunda belgilangan barça usullardan foydalanib fuqarolar va tadbirkorlik subʼektlarining barça huquqlarining himoya qilinibgina qolmasdan, töliq tiklanişini kafolatlovçi muhim hujjat bölib xizmat qiladi.
R.Xudayberganova,
Qoraqalpoğiston Respublikasi maʼmuriy sudining sudyasi.

▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶