PUŞAYMONDAN AVVALROQ ÖYLANG!
Ota davlat idorasida masʼul lavozimda işlasa-da, köp içadigan oilaning bekasi ham bir kun ançagina öşa “zahri qotil”dan totib keldi. U bunday paytlarda doim farzandlari oldida özini huşyor va tetik tutişga urinar, içganidan biroz önğaysizlanardi. Keç kirgunça onasi yölini poylab, dilgir bölib ötirgan, hali oq-qorani tanimaydigan, voyaga yetmagan öğil-qizlari onasining qorasi köringanidan quvonişib, oldiga peşvoz çiqişdi. Endigina beş yoş bölgan öğli böynidan mahkam quçoqlab, yuzlarini onasining yuzlariga bosdi, öpdi. Keyin bir zum onasiga sözsiz qarab turdi-da, quloğiga çuçuk tilda şivirladi:
– Oyijon, sizdan dadamning hidi kelayapti (zakiy muştariyga gap nima haqdaligi maʼlum).
Ona bu voqeani qadah çöqiştirgan köp davralarda kula-kula aytib yurdi.
Hozirgi vaqtlarda nainki xos, yaʼni faqat dugonalar, yaqinlar davrasida, balki töylarda, umum oldida ham spirtli içimlik içib, “jöşib” tilak aytişlar, raqs tuşişlar ayollar uçun odatdagi holga aylanib borayapti. Gunoh-u maʼsiyat hisoblanmiş kişini mast qiluvçi, huşidan ayiruvçi, dinimiz harom, deya hisoblaydigan aroq içiş nega bunçalik hayotimizga çuqur kirib borayapti?
Men har gal qöllariga qadah uşlagan ayollarni körganimda ular oilasiga, farzandlari oldiga qay yuz bilan borar ekan-a, degan savol xayolimga kelaveradi. Kayf qiluvçi içimlik içiş musulmonga harom qilingan, biroq içimlikni içiş endi ayollar (keçirasiz-u, baʼzan nevara körgan, nuroniy yoşga yetgan onaxonlar) orasida urfga kirib borayotgani açinarli. Erkaklar mayli, içaversin, demoqçi emasman-ku, biroq ayol bolasini emizadi, suti orqali bolasini ham öşa kayfdan “bahramand” etadi. Dunyoda eng mukammal, mukarram qilib yaratilgan, eng pokiza, halol neʼmatlar bilan rizqlanişga buyurilgan zot özi içayotgan aroqning öz vujudiga, nasli va zurriyodiga salbiy taʼsirini anglab turib, nega özini bundan tiya olmas ekan-a? Axir çor-atrofimizda içkilik tufayli mayib-majruh gödaklar dunyoga kelayotgani, mastlik tufayli oilalarda uruş-nizolar bölayotgani, bir-birovning hayotiga qasd qilişlar köpayayotgani, yöl-transport hodisalari sodir etilib, begunoh insonlar hayotdan bevaqt köz yumayotgani ayni haqiqat-ku.
Ötgan yili bir yaqinim oğir betob bölib qolib, tuman markaziy şifoxonasining şoşilinç tibbiy yordam bölimi eşigida bir neça kun ötirdik.
Elçilik-da, bizga öxşab "tiq" etsa, eşikdan çiqib keladigan bölim xodimi keltiradigan xabarni yurak hovuçlab kutib ötirganlar köp ekan. Şunday damlarda insonning haqiqiy musulmonligi özini namoyon etar ekan çoği, hamma biri-biriga dalda bergan, bir xöplam çoyini yonidagi odamga tutgan... Biroq kutiş xonasidagi 20-25 nafarça odamning uy kiyimidagi yoşgina juvonni ovutişga qurbi yetmasdi. Uning 12 yaşar tönğiç farzandi – öğlini maktabdan qaytayotganida, yölning belgilangan joyidan kesib ötayotganida mast holatdagi haydovçi maşinasida bosib ketibdi. Bilmadim, öşa haydovçi kim edi? Kim bölsa-da, qança-qança odamlarning nafratiga, qarğişiga uçradi. Bolakay komadan çiqmay vafot etdi. Bu birgina odamning mastlikda qilgan xatosiga birgina misol.
Öşa kutiş xonasidagi juvonning ahvoli hamon köz öngimdan ketmaydi.
Keça uni xizmatçilik yuzasidan markaziy poliklinikaga borganimda uçratib qoldim: singlisi suyab, yetaklab, yurak kasalligi döxtiri xonasiga olib kirib ketdi.
Bir odamning bir neça soatlik kayfi uçun bir oila qançalar oğir yöqotişga uçragani, uning oqibati haqida aytiş endi şart emasdir.
Aslida bu maqolani yozişga undagan ham öşa juvonning ahvoliga açiniş hissi edi.
Men ham insonman, kamçiliklardan xoli emasman. Birovga unday böl, yo bunday yaşa, deyişga haqqim yöq. Biroq içkilikni xuş köruvçilarga Umar ibn Xattob hazratlarining uşbu sözlarini eslatib qöygim keladi: “Hisob-kitob qilinmasdan oldin özlaringizni sarhisob qilib olinglar, tarozuda tortilmasdan oldin amallaringizni tortib köringlar va heç bir amalingiz xufya qolmaydigan uluğ uçraşuvga tayyorlaninglar!” Xulosa esa har kimning öziga havola.
Oygul RAJABOVA

▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶