21.11.2026
Тил Öz Qq Ёзув Кирилл Lotin
Reklama banneri
Ҳарф ўлчами Ранг Расмлар
21.11.2026, 00:58
Саломатлик 👁 6,004

КЎКАЛАМЗОРЛАШТИРИШ – ЭКОЛОГИК МУАММОЛАРНИНГ ОЛДИНИ ОЛАДИ

КЎКАЛАМЗОРЛАШТИРИШ – ЭКОЛОГИК МУАММОЛАРНИНГ ОЛДИНИ ОЛАДИ

Улуғ бобокалонимиз Абу Райҳон Берунийнинг "Агар ҳаво тоза бўлгани-да, инсон минг йил яшар эди”, – деган сўзларидан инсоният ҳаёти учун мусаффо ҳавонинг нечоғлик зарур эканлиги аён бўлиб турибди.

Бу муаммо устида бугунги кунда ҳам бутун дунё олимлари  илмий изланишлар олиб боришмоқда. Чунки инсоният олдида бугунгидек иқлим ўзгаришлари қандай оқибатларга олиб келади? Ер юзида тириклик бардавом бўладими? Табиий бойликларни келгуси авлодларга етказиб беришга қодирмизми? Ҳавомиз тоза бўлиши учун нималар қилишимиз керак? – деган кўплаб саволлар кўнда-ланг бўлиб турибди.

Атмосфера таркибидаги кислород инсоният, ҳайвонот ва наботот оламининг нафас олишини таъминлашини барчамиз биламиз. Инсон суткасига 350 литр кислород истеъмол қилади. Совуқ кунларда кислород кўп сарфланади. Ётган ҳолда одам бир соатда 15 литр, тик турган ҳолатда2 литр, секин юрганда 50 литр, соатига 5 км. тезликда юрса, 150 литркислород ютади.

Шу рақамларнинг  ўзиёқ бизнинг ҳаётимиз учун кислороднинг қанчалик аҳамиятли  эканини кўрсатиб турибди.

Биз нафас оладиган ҳавода кислороднинг етарли миқдорда бўлиши, ифлосланишдан асрашнинг энг мақбул йўли – ҳар хил чанг, ахлатлар ёқиб, тутуни билан атроф-муҳитга зарар бермай, яшил боғ-роғлар, гулзорлар барпо этиб, йўл бўйларига, экин майдонлари четларига манзарали, мевали дарахтлар ўтказишдир. Бир  гектар ердаги яшил ўт-ўланлар бир соатда 200 нафар одам нафас чиқарганда ҳосил бўладиган карбонат ангидридни ўзлаштирар экан. Кейинги йилларда ўрмонлар, табиий ҳудудлардаги дарахтлар кесиб олиниб, ҳаётий эҳтиёж учун ишлатилаётганлиги туфайли ҳавода кислород камайиб, карбонат ангидрид миқдори ортиб бораётгани барчага аён.

Шу боисдан ҳам атроф-муҳитни тозалаш, ободонлаштириш, кўкаламзорлаштириш ишларини намунали ташкил этиш, экилган гул, дарахт ниҳолларининг қаровсиз қолиб  кетишининг олдини олишимиз керак.

Келажак авлодларнинг шу заминда эмин-эркин, бахтиёр яшашини истаган ҳар бир киши кўкламнинг  ҳар бир кунидан унумли фойдаланиб, бу хайрли ишга ҳисса қўшмоғи даркор.

Агар  туманимиз ҳудудини айланиб кўрсангиз, айрим йўллар бўйларидаги дид билан экилган, атрофга файз бериб турган мевали, манзарали дарахтларни, гулларни  кўриб, беихтиёр дилингиз яйрайди. "Қанийди, ҳамма ҳудудлар ҳам шундай бўлса”, – деган ўй кечади кўнглингиздан.

Бизнингча, йўл бўйларидаги ташландиқ (йўл ҳудудига қарашли) ерлар кўнгилли кишиларга тасарруф этувчилар томонидан ҳужжатлаштирилиб, кўкаламзорлаштириб фойдаланиш учун берилса, яхши натижага эришиш мумкин бўларди ва келгусида кислород танқислигининг олди олинишига муҳим ҳисса бўлиб қўшиларди.

Одилбек ЖУМАБОЕВ,

9-сонли Болалар мусиқа ва санъат мактаби кутубхоначиси.

(Фото - uzssgzt.uz)

🎬 Видеогалерея Барчаси →
БИР ВАТАН, БИР ЭЛ, БИР БАЙРОҚ! АМУДАРЁДА БАЙРОҚ ЭСТАФЕТАСИ КЎТАРИНКИ РУҲДА ДАВОМ ЭТДИ ▶ БИР ВАТАН, БИР ЭЛ, БИР БАЙРОҚ! АМУДАРЁДА БАЙРОҚ ЭСТАФЕТАСИ КЎТАРИНКИ РУҲДА ДАВОМ ЭТДИ 16.11.2026 «Илғор фермерлар клуби» аъзолари учун дала семинарлари ўтказилди ▶ «Илғор фермерлар клуби» аъзолари учун дала семинарлари ўтказилди 16.11.2026 Болажонларга йўл ҳаракати қоидалари ҳақида маълумотлар берилди ▶ Болажонларга йўл ҳаракати қоидалари ҳақида маълумотлар берилди 13.11.2026 Сайёр қабулда 12 та мурожаатдан 10 таси ижобий ҳал этилди ▶ Сайёр қабулда 12 та мурожаатдан 10 таси ижобий ҳал этилди 13.11.2026 Амударё туманида СЕО ва ЖС бўлимининг янги биноси фойдаланишга топширилди ▶ Амударё туманида СЕО ва ЖС бўлимининг янги биноси фойдаланишга топширилди 12.11.2026 Амударёлик нуронийлар мини футбол бўйича ўртоқлик учрашувида ғолиб чиқди ▶ Амударёлик нуронийлар мини футбол бўйича ўртоқлик учрашувида ғолиб чиқди 12.11.2026 49-сонли боғчада экологик тарбиянинг амалий методикалари намойиш этилди ▶ 49-сонли боғчада экологик тарбиянинг амалий методикалари намойиш этилди 12.11.2026 Ўрта қалъа овулида хотин-қизлар билан профилактик учрашув ўтказилди ▶ Ўрта қалъа овулида хотин-қизлар билан профилактик учрашув ўтказилди 12.11.2026 65-сонли мактабнинг янги биноси фойдаланишга топширилди ▶ 65-сонли мактабнинг янги биноси фойдаланишга топширилди 11.11.2026 Амударё туманида кузги шудгорлаш ишларини сифатли ташкил этишга алоҳида эътибор қаратилмоқда ▶ Амударё туманида кузги шудгорлаш ишларини сифатли ташкил этишга алоҳида эътибор қаратилмоқда 10.11.2026 45-сонли боғчада «Жажжи экологлар» амалий семинари бўлиб ўтди ▶ 45-сонли боғчада «Жажжи экологлар» амалий семинари бўлиб ўтди 10.11.2026 Аҳоли саломатлиги — олий қадрият ▶ Аҳоли саломатлиги — олий қадрият 09.11.2026 Амударё туманида куз-қиш мавсумига тайёргарлик ишлари ўрганилди ▶ Амударё туманида куз-қиш мавсумига тайёргарлик ишлари ўрганилди 09.11.2026 Жисмоний тайёргарликдан ўтган чақирилувчилар ҳарбий қисм вакиллари билан суҳбатлашди ▶ Жисмоний тайёргарликдан ўтган чақирилувчилар ҳарбий қисм вакиллари билан суҳбатлашди 09.11.2026 Қўриқлаш хизмати — аҳоли осойишталиги ва мулк дахлсизлигининг кафолатидир ▶ Қўриқлаш хизмати — аҳоли осойишталиги ва мулк дахлсизлигининг кафолатидир 06.11.2026 АМУДАРЁДА “ЯШИЛ МАКОН” ЛОЙИҲАСИ ДОИРАСИДАГИ ИШЛАР ИЗЧИЛ ДАВОМ ЭТМОҚДА ▶ АМУДАРЁДА “ЯШИЛ МАКОН” ЛОЙИҲАСИ ДОИРАСИДАГИ ИШЛАР ИЗЧИЛ ДАВОМ ЭТМОҚДА 06.11.2026 Боғча тарбияланувчилари учун экологик тарбия методикалари намойиш этилди ▶ Боғча тарбияланувчилари учун экологик тарбия методикалари намойиш этилди 05.11.2026 Амударё туманида ички ишлар органлари ходимларининг касб байрами кенг нишонланди ▶ Амударё туманида ички ишлар органлари ходимларининг касб байрами кенг нишонланди 05.11.2026 Меҳнат ярмаркасида 29 нафар фуқаро доимий ишга жойлаштирилди ▶ Меҳнат ярмаркасида 29 нафар фуқаро доимий ишга жойлаштирилди 05.11.2026 Олис овуллардаги мактабларда «Китобхон ёшлар» клублари ташкил этилади ▶ Олис овуллардаги мактабларда «Китобхон ёшлар» клублари ташкил этилади 04.11.2026 Йўлларнинг қиш мавсумига тайёрлиги жойида ўрганилди ▶ Йўлларнинг қиш мавсумига тайёрлиги жойида ўрганилди 04.11.2026 Амударё туманида ҳарбий прокуратура сайёр қабули ва меҳнат ярмаркаси ўтказилди ▶ Амударё туманида ҳарбий прокуратура сайёр қабули ва меҳнат ярмаркаси ўтказилди 04.11.2026 Амударё туманида кузги мавсумда 829 минг кўчат экилади ▶ Амударё туманида кузги мавсумда 829 минг кўчат экилади 03.11.2026 Амударё туманида маънавий-маърифий ишлар самарадорлиги, мавжуд муаммолар муҳокама қилинди ▶ Амударё туманида маънавий-маърифий ишлар самарадорлиги, мавжуд муаммолар муҳокама қилинди 02.11.2026 ҲАРБИЙ ХИЗМАТЧИЛАР УЧУН КАСБ-ҲУНАР ТАЪЛИМИ КУРСЛАРИ ЯКУНЛАНИБ, СЕРТИФИКАТЛАР ТАНТАНАЛИ ТОПШИРИЛДИ ▶ ҲАРБИЙ ХИЗМАТЧИЛАР УЧУН КАСБ-ҲУНАР ТАЪЛИМИ КУРСЛАРИ ЯКУНЛАНИБ, СЕРТИФИКАТЛАР ТАНТАНАЛИ ТОПШИРИЛДИ 02.11.2026 Қонунчиликдаги аёллар ва болалар ҳуқуқлари ҳимоясига оид нормалар тушунтирилди ▶ Қонунчиликдаги аёллар ва болалар ҳуқуқлари ҳимоясига оид нормалар тушунтирилди 31.10.2026 Аҳолига сифатли ичимлик суви етказиб бериш борасидаги камчиликлар бартараф этилмоқда ▶ Аҳолига сифатли ичимлик суви етказиб бериш борасидаги камчиликлар бартараф этилмоқда 31.10.2026 Жажжи экологлар табиатни асраш бўйича дастлабки тушунчаларга эга бўлишди ▶ Жажжи экологлар табиатни асраш бўйича дастлабки тушунчаларга эга бўлишди 31.10.2026 10 ой давомида Қорақалпоғистон бўйича 39 та ҳолатда ичимлик суви кўрсаткичлари белгиланган талабларга жавоб бермаслиги аниқланди ▶ 10 ой давомида Қорақалпоғистон бўйича 39 та ҳолатда ичимлик суви кўрсаткичлари белгиланган талабларга жавоб бермаслиги аниқланди 30.10.2026 1-сонли мактабда Ўзбек тили байрами нишонланди ▶ 1-сонли мактабда Ўзбек тили байрами нишонланди 26.10.2026