20.11.2026
Тил Öz Qq Ёзув Кирилл Lotin
Reklama banneri
Ҳарф ўлчами Ранг Расмлар
20.11.2026, 23:43
Саломатлик 👁 370

ҚЎТИР – ЮҚУМЛИ КАСАЛЛИК

ҚЎТИР – ЮҚУМЛИ КАСАЛЛИК

Қўтир – каналар чақирадиган ва қичишиш билан характерланадиган терининг паразитар касаллигидир. Касалликнинг қўзғатувчиси қўтир канаси ҳисобланади, бунда каналар тери ичида паразитлик қилиши билан бирга, тери ташқарисида ҳам фаолият кўрсатиши мумкин. Қўтир каналари турли жинсли паразит бўлиб, 30-45 кун умр кўради, аммо мана шу қисқа вақт ичида 40-50 тагача тухум қўйишга улгуради.

Қўтир канаси кундузи фаол бўлмайди, урғочилари фақат кечки вақт ва тунда юзага чиқади. Канага инсон терисига кириб бориши учун тахминан 30 дақиқа керак. Ташқи муҳитда кана тезда вафот этади. Қанчалик иссиқ ва қуруқроқ бўлса, кана фаоллиги ҳатто, ундан ҳам олдин тўхтайди. Аксарият ҳолларда касаллик бемор билан яқин маиший мулоқотда бўлганда, қўл бериб кўришганда, аниқроғи битта ўрин-кўрпадан фойдаланилганда юқиб қолади.

Қўтир билан касалланиш мавсумий характерга эга бўлиб, асосан куз-қиш ойларида тарқалиши кўп кузатилади. Касалликдан ёш болалар кўпроқ зарар кўради. Касалликнинг характерли белгилари қичишиш ва папуловезикулёз тошма бўлиб, баъзан тошмаларни қашиш натижасида инфекция тушиши сабаб иккиламчи йирингли элементлар қўшилиши мумкин.

Беморларнинг шифокорга мурожаат қилишига мажбур қиладиган асосий субъектив белги бу терининг қичишидир. Қичиш оқшомга бориб бошланади ва кечаси авж олади. Чунки бу вақтда каналар терини ковлаётган бўлади. Қўтир канаси 15-20 дақиқа ичида терини ковлаб, ичига киришга улгуради. Касаллик зўрайганда кечаси тери шу қадар қичийдики, ҳатто бемор мижжа қоқмай, тонггача қашиниб чиқади. Оқибатда болалар инжиқ бўлиб қолади, катталарнинг эса меҳнат қобилияти нисбатан пасаяди. Тана териси кундузи деярли қичимайди, беморлар рефлекс равишда қашинадилар.

Қўтир билан касалланган беморларни стационарга ётқизиб даволаш зарур. Беморнинг барча оила аъзолари ва у билан алоқада бўлган шахсларни текшириш иложи борича қисқа муддатларда ўтказилиши лозим. Беморнинг оила аъзолари ва у билан яқин алоқада бўлган шахсларни аниқ ва сифатли текширувдан ўтказиш зарур. Агар у мактабда ўқиса, синфидаги болалар, МТТ тарбияланувчиси бўлса, ҳамма болалар ва барча хизмат кўрсатаётган ходимлар текширилади. Болалар муассасаларида ҳар кунги тиббий кўрик ўтказилиши шарт. Қичима билан касалланган беморларни тўлиқ стационарга ётқизиш зарур.

Бу каби касалликлар тарқалишининг олдини олиш мақсадида туман СЭО ва ЖСБ дезинфекция бўлими ходимлари томонидан касаллик аниқланган ўчоқларда камерали усулда дезинфекция тадбирлари олиб борилмоқда.

Г.Сейтбаева,

ҚР СЭО ва ЖСБ дезинфекция бўлими мудири.

Д.Гулмирзаев,

Амударё тумани СЭО ва ЖСБ дезинфекция бўлими мудири.

🎬 Видеогалерея Барчаси →
БИР ВАТАН, БИР ЭЛ, БИР БАЙРОҚ! АМУДАРЁДА БАЙРОҚ ЭСТАФЕТАСИ КЎТАРИНКИ РУҲДА ДАВОМ ЭТДИ ▶ БИР ВАТАН, БИР ЭЛ, БИР БАЙРОҚ! АМУДАРЁДА БАЙРОҚ ЭСТАФЕТАСИ КЎТАРИНКИ РУҲДА ДАВОМ ЭТДИ 16.11.2026 «Илғор фермерлар клуби» аъзолари учун дала семинарлари ўтказилди ▶ «Илғор фермерлар клуби» аъзолари учун дала семинарлари ўтказилди 16.11.2026 Болажонларга йўл ҳаракати қоидалари ҳақида маълумотлар берилди ▶ Болажонларга йўл ҳаракати қоидалари ҳақида маълумотлар берилди 13.11.2026 Сайёр қабулда 12 та мурожаатдан 10 таси ижобий ҳал этилди ▶ Сайёр қабулда 12 та мурожаатдан 10 таси ижобий ҳал этилди 13.11.2026 Амударё туманида СЕО ва ЖС бўлимининг янги биноси фойдаланишга топширилди ▶ Амударё туманида СЕО ва ЖС бўлимининг янги биноси фойдаланишга топширилди 12.11.2026 Амударёлик нуронийлар мини футбол бўйича ўртоқлик учрашувида ғолиб чиқди ▶ Амударёлик нуронийлар мини футбол бўйича ўртоқлик учрашувида ғолиб чиқди 12.11.2026 49-сонли боғчада экологик тарбиянинг амалий методикалари намойиш этилди ▶ 49-сонли боғчада экологик тарбиянинг амалий методикалари намойиш этилди 12.11.2026 Ўрта қалъа овулида хотин-қизлар билан профилактик учрашув ўтказилди ▶ Ўрта қалъа овулида хотин-қизлар билан профилактик учрашув ўтказилди 12.11.2026 65-сонли мактабнинг янги биноси фойдаланишга топширилди ▶ 65-сонли мактабнинг янги биноси фойдаланишга топширилди 11.11.2026 Амударё туманида кузги шудгорлаш ишларини сифатли ташкил этишга алоҳида эътибор қаратилмоқда ▶ Амударё туманида кузги шудгорлаш ишларини сифатли ташкил этишга алоҳида эътибор қаратилмоқда 10.11.2026 45-сонли боғчада «Жажжи экологлар» амалий семинари бўлиб ўтди ▶ 45-сонли боғчада «Жажжи экологлар» амалий семинари бўлиб ўтди 10.11.2026 Аҳоли саломатлиги — олий қадрият ▶ Аҳоли саломатлиги — олий қадрият 09.11.2026 Амударё туманида куз-қиш мавсумига тайёргарлик ишлари ўрганилди ▶ Амударё туманида куз-қиш мавсумига тайёргарлик ишлари ўрганилди 09.11.2026 Жисмоний тайёргарликдан ўтган чақирилувчилар ҳарбий қисм вакиллари билан суҳбатлашди ▶ Жисмоний тайёргарликдан ўтган чақирилувчилар ҳарбий қисм вакиллари билан суҳбатлашди 09.11.2026 Қўриқлаш хизмати — аҳоли осойишталиги ва мулк дахлсизлигининг кафолатидир ▶ Қўриқлаш хизмати — аҳоли осойишталиги ва мулк дахлсизлигининг кафолатидир 06.11.2026 АМУДАРЁДА “ЯШИЛ МАКОН” ЛОЙИҲАСИ ДОИРАСИДАГИ ИШЛАР ИЗЧИЛ ДАВОМ ЭТМОҚДА ▶ АМУДАРЁДА “ЯШИЛ МАКОН” ЛОЙИҲАСИ ДОИРАСИДАГИ ИШЛАР ИЗЧИЛ ДАВОМ ЭТМОҚДА 06.11.2026 Боғча тарбияланувчилари учун экологик тарбия методикалари намойиш этилди ▶ Боғча тарбияланувчилари учун экологик тарбия методикалари намойиш этилди 05.11.2026 Амударё туманида ички ишлар органлари ходимларининг касб байрами кенг нишонланди ▶ Амударё туманида ички ишлар органлари ходимларининг касб байрами кенг нишонланди 05.11.2026 Меҳнат ярмаркасида 29 нафар фуқаро доимий ишга жойлаштирилди ▶ Меҳнат ярмаркасида 29 нафар фуқаро доимий ишга жойлаштирилди 05.11.2026 Олис овуллардаги мактабларда «Китобхон ёшлар» клублари ташкил этилади ▶ Олис овуллардаги мактабларда «Китобхон ёшлар» клублари ташкил этилади 04.11.2026 Йўлларнинг қиш мавсумига тайёрлиги жойида ўрганилди ▶ Йўлларнинг қиш мавсумига тайёрлиги жойида ўрганилди 04.11.2026 Амударё туманида ҳарбий прокуратура сайёр қабули ва меҳнат ярмаркаси ўтказилди ▶ Амударё туманида ҳарбий прокуратура сайёр қабули ва меҳнат ярмаркаси ўтказилди 04.11.2026 Амударё туманида кузги мавсумда 829 минг кўчат экилади ▶ Амударё туманида кузги мавсумда 829 минг кўчат экилади 03.11.2026 Амударё туманида маънавий-маърифий ишлар самарадорлиги, мавжуд муаммолар муҳокама қилинди ▶ Амударё туманида маънавий-маърифий ишлар самарадорлиги, мавжуд муаммолар муҳокама қилинди 02.11.2026 ҲАРБИЙ ХИЗМАТЧИЛАР УЧУН КАСБ-ҲУНАР ТАЪЛИМИ КУРСЛАРИ ЯКУНЛАНИБ, СЕРТИФИКАТЛАР ТАНТАНАЛИ ТОПШИРИЛДИ ▶ ҲАРБИЙ ХИЗМАТЧИЛАР УЧУН КАСБ-ҲУНАР ТАЪЛИМИ КУРСЛАРИ ЯКУНЛАНИБ, СЕРТИФИКАТЛАР ТАНТАНАЛИ ТОПШИРИЛДИ 02.11.2026 Қонунчиликдаги аёллар ва болалар ҳуқуқлари ҳимоясига оид нормалар тушунтирилди ▶ Қонунчиликдаги аёллар ва болалар ҳуқуқлари ҳимоясига оид нормалар тушунтирилди 31.10.2026 Аҳолига сифатли ичимлик суви етказиб бериш борасидаги камчиликлар бартараф этилмоқда ▶ Аҳолига сифатли ичимлик суви етказиб бериш борасидаги камчиликлар бартараф этилмоқда 31.10.2026 Жажжи экологлар табиатни асраш бўйича дастлабки тушунчаларга эга бўлишди ▶ Жажжи экологлар табиатни асраш бўйича дастлабки тушунчаларга эга бўлишди 31.10.2026 10 ой давомида Қорақалпоғистон бўйича 39 та ҳолатда ичимлик суви кўрсаткичлари белгиланган талабларга жавоб бермаслиги аниқланди ▶ 10 ой давомида Қорақалпоғистон бўйича 39 та ҳолатда ичимлик суви кўрсаткичлари белгиланган талабларга жавоб бермаслиги аниқланди 30.10.2026 1-сонли мактабда Ўзбек тили байрами нишонланди ▶ 1-сонли мактабда Ўзбек тили байрами нишонланди 26.10.2026